| پایش اثرات تغییرات اقلیمی بر پویایی هیدرولوژیکی و پوشش گیاهی تالاب شادگان با استفاده از داده‌های اقلیمی و سنجش از دور |
| کد مقاله : 1077-CONFIHA (R1) |
| نویسندگان |
|
سارا بنی نعیمه *1، یعقوب گاطع زاده2، داریوش بهارلویی2، معصومه بابادی فتحی2 1کارشناس سازمان آب و برق خوزستان 2اهواز سازمان اب و برق خوزستان |
| چکیده مقاله |
| تالاب شادگان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تالاب‌های بین‌المللی ایران و خاورمیانه، نقش اساسی در حفظ تنوع زیستی، تنظیم شرایط هیدرولوژیکی و پایداری اکولوژیکی منطقه دارد. در دهه‌های اخیر، این اکوسیستم ارزشمند تحت تأثیر تغییرات اقلیمی، کاهش آورد رودخانه‌ها، افزایش دما و خشکسالی‌های مکرر قرار گرفته است. هدف این پژوهش، بررسی اثرات تغییرات اقلیمی بر پویایی هیدرولوژیکی و تغییرات پوشش گیاهی تالاب شادگان در بازه چند دهه‌ای است. ابتدا روند تغییرات دما و بارش با داده‌های هواشناسی و آزمون‌های تحلیل روند بررسی شد. سپس برای پایش پوشش گیاهی و سطح آب، از تصاویر لندست و سنتینل در دوره بلندمدت استفاده شد. شاخص تفاضل نرمال‌شده پوشش گیاهی (NDVI) استخراج و تغییرات مکانی و زمانی آن تحلیل گردید. تغییرات سطح آب و وسعت پهنه آبی نیز با پردازش تصاویر ماهواره‌ای و GIS بررسی شد. نتایج نشان داد روند افزایشی دما همراه با کاهش نسبی بارش، خشکسالی را تشدید و ورودی آب به تالاب را کاهش داده است. این تغییرات به‌طور مستقیم و غیرمستقیم بر ساختار اکولوژیکی تالاب اثر گذاشته و موجب کاهش پهنه‌های آبی و تغییر الگوی پراکنش پوشش گیاهی شده است. تحلیل NDVI نیز کاهش تراکم و تغییرات فضایی پوشش گیاهی را در بخش‌هایی از تالاب طی سال‌های خشک نشان داد. در مجموع، تغییرات اقلیمی یکی از عوامل کلیدی در تغییر شرایط هیدرولوژیکی و اکولوژیکی تالاب شادگان است. در این راستا، پایش مستمر این تغییرات با داده‌های اقلیمی و سنجش از دور می‌تواند برای مدیریت پایدار، برنامه‌ریزی حفاظتی و کاهش اثرات منفی تغییرات اقلیمی بر این تالاب بین‌المللی اطلاعات ارزشمندی فراهم کند. |
| کلیدواژه ها |
| تغییرات اقلیمی، پوشش گیاهی، تالاب شادگان، داده های اقلیمی، سنجش از دور |
| وضعیت: پذیرفته شده |
